Bir dev yıldızın ölümünü saniye saniye izlediler, X ışınları ezber bozdu. gözlemler Çin’e ait Einstein Probe uzay teleskobunun mart ayında anlık bir X ışını parlamasıyla başladı. Olay, dev yıldızın çekirdeğindeki patlamanın tetiklediği güçlü bir şok dalgasının yüzeyini yarıp geçmesiyle oluştu. şok kırılması, her süpernovada meydana geldiği düşünülüyor, ancak son derece kısa sürmesi sebebiyle tespit edilmesi zor. Astrophysical Journal Letters dergisinde yayımlanan makalelerden birinin başyazarı O’Connor, bu süreci eşzamanlı yakalamanın tesaduf gerektirdiğini söylüyor.
Rastinejad, şok dalgasının radar gibi işlediğini belirtiyor. Şok dalgası, yıldızın dış katmanlarını yarıp geçerken X ışınlarında iz bırakıyor. Bu X ışınlarıyla, çökmek üzere olan yıldıza dair eşsiz bir bakış elde ediliyor.
Araştırmacılar, süpernovanın Güneş’in arkasında kaldığı anlara kadar yaklaşık üç ay boyunca gözlemleri sürdürdü. chandra x-ışını gözlemevi ve yer tabanlı teleskoplar devreye sokuldu. yıldız, patlamadan önce Güneş’ten 30 kat büyük bir kütleye sahipti.
Yıldız, Wolf-Rayet tipi bir dev olduğu için dış katmanlarını savurdu, geniş çizgili Tip Ic süpernova olarak sınıflandırıldı. maddenin ışık hızının yüzde 10’undan daha hızlı savrulduğu kaydedildi. gama ışını patlaması tespit edilmedi, bu da sıradışı bir olay.
O’Connor, gama ışını patlamalarının nedenini araştırıyor. Rastinejad ise bu bulgunun dev yıldızların ölüm yollarını değiştirip değişmediğini merak ediyor. bakalım bu tür şok kırılımları gelecekteki süpernovaların tespitinde ne gibi yeni yollar açacak?
Kaynak: Orijinal Haber
X ışınları öyle şaşırttı, şok kırmayı izledim, memnun